۷
آدامس های آذر شیوا، بادکنک های BBC برای گلشیفته فراهانی
چهارشنبه ۲۴ دی ۱۳۹۳ ساعت ۱۹:۵۰
کد مطلب: 21125
مرجع : رسانه ایران
مولف : سامان شیرکوه
 
در چارچوب آزادی غربی، وقتی گلشیفته بدن شخصی خود را در معرض نمایش عمومی قرار می دهد، خود به خود اجازه می دهد که امری مربوط به حریم خصوصی اش تبدیل به محیط عمومی گردد. از همین رو آیا نباید حق اظهارنظر برای عموم در مورد این موضوع قائل شد؟
پرده اول: 
آذر شیوا (متولد ۱۳۱۹) از هنرپیشگان سینمای قبل از انقلاب است. در ابتدا او در برنامه های رادیویی شرکت داشت. او به سینما راه یافت و در فیلم های زیادی ایفای نقش نمود. هنر بازیگری او اگر از بازیگری بسیاری از هنرمندان امروزی بهتر نباشد، کمتر نیست. بسیاری هنوز حضور او را در فیلم سلطان قلب ها به یاد دارند که در آن به ایفای نقش اول زن پرداخت.

نکته جالب درباره آذر شیوا این است که او در تمامی فیلم های خود هیچگاه از بدن نمایی استفاده نکرد. تنها در فیلم "روسپی" که نقشی در مقابل "بیک ایمانوردی" و "حمید قائم مقامی" داشت، وقتی ضدقهرمان مرد فیلم از درصدد سلطه بر زن برمی آید و مانع خوانندگی او می شود، او فقط یقه خود را می گیرد و آن را نشان مرد می دهد که: "خیلی خوب! بیا لذت ببر!" و فیلمساز به همین صحنه بسنده می کند. دیگر از بدن نمایی خبری نیست، و حال آن که اگر هم چنان صحنه ای در فیلم جای می گرفت، می توانستی آن را به پای حوادث داستان بگذاری و کک کسی را نمی گزید!

اما رفته رفته تهیه کنندگان فیلم در آن زمان که فقط به فکر گیشه و فروش فیلم بودند بازیگران را چون مهره ای تجارتی می پنداشتند و به هر گونه از ارزش های انسانی پشت پا می زدند؛ آنها از آذر شیوا خواستند که تن به بدن نمایی بدهد و آذر شیوا هم از انجام خواسته آنان سر باز زد و وقتی پای تهدید تهیه کنندگان به میان آمد، در سال ۴۹ یا ۵۰، در مقابل دانشگاه ملی اقدام به آدامس فروشی کرد و با زبانی نمادین اعلام داشت که آدامس فروشی را به بدن نمایی در مقابل دوربین ترجیح می دهد؛ و نتیجه آن که تمامی تهیه کنندگان فیلم های فارسی آن زمان، او را از شرکت در فیلم های فارسی بایکوت کردند.

پس از آن دیگر کسی از آذر شیوا در فیلم های فارسی اثری ندید. 

بعدها بهرام بیضایی کارگردان مشهور ایرانی تلاش کرد تا فیلمی با نام "اعتراض" را درباره وی بسازد. آقای بیضایی درباره فیلمنامه "اعتراض" گفت: "آن را سال ها قبل نوشتم و دوست دارم روزي آن را بسازم. داستان درباره «آذر شيوا» و اعتراض او به اتفاقي است که باعث بسته شدن پرونده کاري اين بازيگر شد." وی افزود: "سينماي فارسي و روشنفکرانه هر دو در آن دوران به «آذر شيوا» حمله کردند و فيلمسازي مانند من نمي تواند اين اعتراض را فراموش کند. من براي ساختن «اعتراض» با «شيوا» صحبت کردم، اما او از فيلمنامه خوشش نيامد، چون خاطره خوبي از آن دوران نداشت."

به هر روی عکس العمل آذر شیوا در خاطره جمعی جامعه ما باقی ماند. بازیگری که می بایست به عنوان نماد جریان اعتراضی در برابر اتمسفر زیاده خواهی تهیه کنندگان و فیلسازان دنیای سینما که بعضاً عناصر هنری کار خود را همانند کالایی تجاری می بینند قلمداد گردد؛ جوّی که در رقابت های بازار، فروش بیشتر و بیشتر فیلم ها را به هر قیمتی که شده تضمین کنند و شاخص های اقتصادی آنها پیوسته رشدی تصاعدی داشته باشد، فقط همین!

تهیه کنندگان سینمای غرب و شرق به دنبال سوژه هایی افتاده اند که قبل از هر چیز فروش فیلم هایشان را تضمین کند؛ و حال چه چیزی بهتر از بدن نمایی یک هنرمند که با معصومتی شرقی تلفیق یافته باشد؟!

پرده دوم:
بدن نمایی های اخیر گلشیفته فراهانی بر روی مجلات و البته پیشتر بدن نمایی های او در فیلم های سینمایی خارجی هر بار بحثی را راجع به وی به راه انداخته است. به ویژه در داخل کشور که اعمال او زشت و به دور از فرهنگ ایرانی شمرده شده. در میان بی بی سی فارسی نیز با این بخش از تقبیح های داخلی همراهی دارد و معتقد است که "گل‌شیفته، نماینده ایران و فرهنگ ایرانی نیست."

اما این شبکه بخش دیگری را به این تحلیل خود اضافه می کند. بی بی سی ابراز می دارد: "ایرانی یا غیرایرانی، غرب‌زده یا غیرغرب‌زده، گلشیفته فراهانی حق دارد انتخاب خودش را داشته باشد." البته مخالفتی هم با "آزادی انتخاب" گلشیفته نیست اما سوال این است که چرا این حق انتخاب را برای "بهاره رهنما" در مقتل خوانی قائل نیست؟

پرسش بنیادی و مهم دیگر این است که در چارچوب آزادی غربی، وقتی گلشیفته بدن شخصی خود را در معرض نمایش عمومی قرار می دهد، خود به خود اجازه می دهد که امری مربوط به حریم خصوصی اش تبدیل به محیط عمومی گردد. از همین رو آیا نباید حق اظهارنظر برای عموم در مورد این موضوع قائل شد؟ مردم حق دارند این امر را نپسندند و در موردش انتقاد کنند؛ یا حتی اعتراض کنند که آزادی آنها مورد آسیب قرار گرفته است. بنابراین رفتار بی بی سی در موجه نپنداشتن نقد عموم در این باره چندان مورد قبول نخواهد بود.

به هر روی در دو فضای آزاد، آذر شیوا و گلشیفته فراهانی دو رفتار متفاوت در برابر اتمسفر برهنه شدن و بدن نمایی انجام دادند. آذر شیوا در برابر جوّ زمانه اش ایستاد و بر خلاف جهت رود شنا کرد اما جریان رودخانه، گلشیفته را با خود برد. گلشیفته ای که دیگر بر خلاف خواست و تلاشش، هرگز آوانگارد نخواهد بود و لذا ارزش خبری خود را از این زاویه برای شبکه خبری بی بی سی از دست می دهد. در واقع آنچه گلشیفته را برای بی بی سی مهم کرده، خود گلشیفته نیست بلکه بدن نمایی و برهنگی او نه در فضای آزاد غربی و در همان راستا بلکه به عنوان امری در برابر فرهنگ ایرانی می باشد. چندان که سیاست این شبکه نیز در مورد شاهین نجفی نیز چنین بود. در آنجا نیز خود شاهین نجفی مهم نبود چرا که پس از خواندن ترانه ای علیه بی بی سی، از چشم شبکه افتاد و آنچه اهمیت داشت اقدام شاهین نجفی در تقابل با فرهنگ ایرانی بود. بی بی سی خود هنرمندان را نمی خواهد. همراستایی شان با فرهنگ غربی را نیز اهمیت نمی دهد. صرف تقابل با فرهنگ ایرانی برای پرداختن به سوژه ها و ضریب پخش گرفتن آنها در موضوع هنر در این شبکه کفایت می کند.
Share/Save/Bookmark
حسین هژبری نژاد
۱۳۹۳-۱۲-۰۷ ۰۳:۰۴:۰۷
بادورود فراوان ازیک خانواده هنری آن هم یک مسلمان شیعه دوازده امامی بسیار بعید است،خانم گلشیفته دیگر هیچ هنری بین ایرانیان ندارد خداوند انشاءالله ازسرتقصیراتش بگذرد (7368)
 
مهدی ممکن
France
۱۳۹۳-۱۲-۲۱ ۱۳:۲۵:۳۱
ازاینکه از ارزش های اصیل ملی واعتقادی ایرانیان با مقایسه بین دو نفر؛ یکی متکی به نفس وخودباور ودیگری سوار موج , دفاع شده است به عنوان یک هموطن سپاسگزارم , موفق باشید. (7394)
 
علی رضا
۱۳۹۴-۰۱-۱۵ ۲۱:۵۲:۰۷
باسلام بدون شک خانوم گلشیفته فراهانی از کردار خودپشیمان ومیرنجدامااین شیطان وشیطان صفتان هستند که اجازه نمی دهند دست بردارد وبه راه واصول دین خودبرگردد این کاربرایش عقده شده برایش دعا کنیم توبه کندوبرگرددبراه درست تاخداوند پدرمادر ومسلمانان برای امرزشش دعاکنندودشمنان او حقیر شوندانشاالله بیا دست ازغرور وعقده شیطانی دست بردار تابه ارامش برسی (7460)
 
علی رضا
۱۳۹۴-۰۱-۱۵ ۲۲:۳۶:۵۱
سلام باتمام باوری که به شخص هنرمند وباسواد خانم گلشیفته میرفت باور نکردنی است که این قدر عقده وکم بود داشته باشند که این حرکات از شخص هنرمندی چون گلشیفته سربزند جای تاسف است برای برگشت به ان چیزی که در قلبت موج میزند که جز.توبه نیست انشاالله دعا می کنیم (7462)
 
امیرحسام
۱۳۹۴-۰۱-۱۸ ۱۵:۵۷:۳۱
یک آرم احمق این یکی دیگه از گربانی های رسانه های غربی به قول یاس بهشون پرو بال می دن یک دفعه ... (7474)
 
شهرام
۱۳۹۴-۱۱-۰۸ ۲۱:۰۹:۱۳
سلام.
به نظر من ارزشهای اجتمایی را نباید فدا ی آزادی های فردی کرد. لخت شدن فردی می تواند آثار مخرب بر ارزشهای اجتماعی ایران بگذارد .جامعه ایرانی آن را نمی پذیرد. در غرب براحتی پذیرفته شده است و به قولی مثل آب خوردن است. بنابراین هیاهوی چندانی بر سر آن وجود ندارد. (8281)
 
علیرضا یو نس زا د ه حقیقی
۱۳۹۵-۰۷-۱۳ ۱۴:۲۳:۳۶
سلام تاامروز هیچ بازیگر(هنرپیشه) زن نظیر(اذرشیوا) روی پرده های سینماها ظاهر نشده است.اذرشیوا درجهان نظیر ندارد. (8578)