ایرباس و ورود بوئینگ به ایران؛ سراب بازار آزاد
دوشنبه ۶ دی ۱۳۹۵ ساعت ۲۳:۵۵
کد مطلب: 39254
ایرباس و ورود بوئینگ به ایران؛ سراب بازار آزاد
از دیدگاه اروپاییان، «بوئینگ» به صورت غیرمستقیم از یارانه دولتی امریکا استفاده می‌کند و این، با اصول رقابت قانونی سازگار نیست. این کشمکش تاکنون بار‌ها در نهاد‌های حل اختلاف درون «سازمان جهانی تجارت» مطرح شده و هنوز هم ادامه دارد.
رادیو فردا در تحلیلی به بررسی خریدهای ایران از شرکت امریکایی بوئینگ و ارتباط آن با شرکت ایرباس پرداخت. پرسش این رسانه در تحلیل خود این بود که چرا «ایرباس» از ورود «بوئینگ» به آسمان ایران خوشحال است.

به گزارش رسانه ایران، رادیو فردا بر این باور است که ورود همزمان این دو رقیب سر سخت به بازاری بزرگ همچون آسمان ایران، آن هم بدون کشمکش‌هایی که معمولا در این گونه داد و ستد‌ها دیده می‌شود، یکی از موارد استثنایی در بازرگانی بین المللی است.

قرار داد «ایرباس» با ایران در زمره ده قرارداد بزرگی است که کنسرسیوم اروپایی در تاریخ فعالیت خود از آغاز تاکنون امضا کرده است. اکنون بعد از حدود چهار دهه، تقریبا تمامی ناوگان هوایی بسیار فرسوده کنونی ایران از دور خارج می‌شوند. اصغر فخریه کاشان، قایم مقام وزیر راه و شهر سازی ایران، گفته که ایران طی ده سال آینده به خرید حدود پانصد هواپیما نیاز دارد. با توجه به این چشم انداز، مسئولان کنسرسیوم «ایرباس» طبعا از امضای قرار دارد با ایران شادمانند.

ولی شادمانی «ایرباس» اروپایی دلیل دیگری هم دارد و آن ورود تقریبا همزمان «بوئینگ» امریکایی به آسمان ایران است.

سراب بازار آزاد
«ایرباس» و «بوئینگ»، دو غول بزرگ هواپیماسازی جهان، رقیب سرسخت یکدیگرند. اروپاییان به منظور مقابله با قدرت «بوئینگ»، کنسرسیوم «ایرباس» را پایه ریزی کردند. کشمکش میان این دو شرکت از آغاز دهه ۱۹۷۰ میلادی آغاز شد، درست هنگامی که نخستین هواپیمای ساخت «ایرباس» موسوم به «ای-۳۰۰» به پرواز در آمد. امریکایی‌ها هواپیمای رقیب را متهم کردند که با دریافت یارانه از دولت‌های عضو کنسرسیوم «ایرباس»، اصول رقابت منطبق بر قوانین بین المللی را زیر پا گذشته است. اروپایی‌ها هم پاسخ می‌دادند که «بوئینگ» به سهم خود به صورت مجانی از تکنولوژی‌های هوانوردی نظامی امریکا برخوردار می‌شود که بخشی از هزینه‌های آن را دولت فدرال تامین می‌کند. به بیان دیگر، از دیدگاه اروپاییان، «بوئینگ» به صورت غیرمستقیم از یارانه دولتی امریکا استفاده می‌کند و این، با اصول رقابت قانونی سازگار نیست. این کشمکش تاکنون بار‌ها در نهاد‌های حل اختلاف درون «سازمان جهانی تجارت» مطرح شده و هنوز هم ادامه دارد.

رادیو فردا معتقد است که اکنون با قطعی شدن ورود «بوئینگ» به ایران، خیلی از موانعی که در راه همکاری «ایرباس» با ایران وجود داشت، می‌تواند برداشته بشود، پس ایرباس از این موضوع خرسند است. چراکه شرکت‌های غیر امریکایی که می‌خواهند کالا به ایران بفروشند، اگر بیش از ده در صد ترکیبات و تکنولوژی کالایشان منشا امریکایی داشته باشد، مجبور خواهند بود از «دفتر کنترل دارایی‌های وزارت خزانه داری امریکا» (اوفک) مجوز دریافت کنند. «ایرباس» اروپایی مشمول همین محدودیت است و نیاز به کسب مجوز از امریکا دارد. این مجوز‌ها تاکنون داده شده، ولی با دردسر‌هایی که مسئولان کنسرسیوم «ایرباس» در محافل خصوصی از آن‌ها شکایت می‌کنند. در حال حاضر که شرکت «بوئینگ» برای فروش هشتاد هواپیما با ایران قرار داد امضا کرده، «ایرباس» خیالش راحت‌تر شده و می‌داند که در آینده، برای همکاری‌های بیشتر با ایران، می‌تواند در شرایط بهتری از «اوفک» مجوز دریافت کند.

اما رادیو فردا دلیل دیگرای را هم برای استقبال «ایرباس» اروپایی از ورود «بوئینگ» امریکایی به آسمان ایران دارد و آن ترس از روش خصمانه‌ای است که دونالد ترامپ، رییس جمهور آتی ایالات متحده، می‌تواند در رابطه با «برجام» در پیش بگیرد. در واقع کنسرسیوم اروپایی امیدوار است دست در دست همتای امریکایی خود لابی‌گری گسترده‌ای را در ایالات متحده سازمان دهد و مانع از آن شود که «برجام» و پیامد‌هایش، به ویژه در زمینه بازسازی ناوگان هوایی غیرنظامی ایران، از سوی دستگاه آینده رهبری امریکا زیر پرسش برود. مدیران «بوئینگ» برای مقابله با مخالفان «برجام» در امریکا تاکید خواهند کرد که قرارداد آن‌ها با ایران، برای فروش هشتاد هواپیما، معادل ایجاد ده هزار شغل در امریکا است. به علاوه چشم انداز‌های آتی بازار هوایی ایران، فرصت‌های اقتصادی بالقوه بیشتری را به امریکا عرضه می‌کند.
Share/Save/Bookmark